{"id":4114,"date":"2025-02-07T16:51:27","date_gmt":"2025-02-07T15:51:27","guid":{"rendered":"https:\/\/poznanyes.eu\/?p=4114"},"modified":"2025-02-26T20:31:05","modified_gmt":"2025-02-26T19:31:05","slug":"niemcy-u-wladzy-w-poznaniu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/eternal\/niemcy-u-wladzy-w-poznaniu","title":{"rendered":"Niemcy u w\u0142adzy w Poznaniu"},"content":{"rendered":"\n

Kiedy armia polska zosta\u0142a pokonana w wojnie obronnej przeciwko III Rzeszy, po\u0142owa terytorium Polski zosta\u0142a zaj\u0119ta przez Niemc\u00f3w, a druga po\u0142owa przez Armi\u0119 Czerwon\u0105. W dniu 8 pa\u017adziernika 1939 roku Adolf Hitler wyda\u0142 dekret, kt\u00f3ry wszed\u0142 w \u017cycie 26 pa\u017adziernika, o w\u0142\u0105czeniu przedwojennych polskich wojew\u00f3dztw \u015bl\u0105skiego, pozna\u0144skiego, pomorskiego i innych do III Rzeszy. Na terenach tych zosta\u0142 wprowadzony podzia\u0142 administracyjny poprzez utworzenie dw\u00f3ch du\u017cych okr\u0119g\u00f3w Rzeszy: Pozna\u0144 (Reichsgau Posen) i Prusy Wschodnie (Reichsgau Danzig – Westpreussen), pisze poznanyes.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Podzia\u0142 ziem na mocy dekretu Hitlera<\/h2>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Reichsgau Wartheland obejmowa\u0142 przedwojenne wojew\u00f3dztwo pozna\u0144skie i cz\u0119\u015b\u0107 wojew\u00f3dztwa pomorskiego, a tak\u017ce powiaty: Szubin, Inowroc\u0142aw i Nieszawa. Powierzchnia Warthegau wynosi\u0142a 43 942,49 km\u00b2, a na pocz\u0105tku wojny mieszka\u0142o w nim 4,9 miliona os\u00f3b, w tym 4 190 000 Polak\u00f3w, 385 000 \u017byd\u00f3w i 325 000 Niemc\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Zgodnie z dekretami z 8 pa\u017adziernika i 2 listopada 1939 roku najwy\u017csz\u0105 w\u0142adz\u0119 administracyjn\u0105 w Wartheland sprawowa\u0142 namiestnik Rzeszy Arthur Greiser, kt\u00f3ry by\u0142 praw\u0105 r\u0119k\u0105 F\u00fchrera i mia\u0142 nieograniczon\u0105 w\u0142adz\u0119 na powierzonym mu terytorium. Greiser otrzyma\u0142 specjalne uprawnienia od Hitlera oraz dzi\u0119ki protekcji marsza\u0142ka Rzeszy Hermanna Goeringa i szefa policji Heinricha Himmlera. Opr\u00f3cz tego, \u017ce by\u0142 najwy\u017cszym urz\u0119dnikiem cywilnym w Warthegau, by\u0142 tak\u017ce szefem NSDAP w tym regionie.<\/p>\n\n\n\n

Namiestnik Rzeszy by\u0142 r\u00f3wnie\u017c odpowiedzialny za obron\u0119 swoich ziem i kierowa\u0142 Fundacj\u0105 Rzeszy dla Niemieckich Bada\u0144 nad Wschodem. Jego urz\u0105d mie\u015bci\u0142 si\u0119 w Pozna\u0144skim Urz\u0119dzie Wojew\u00f3dzkim w budynku dawnego Kolegium Jezuickiego. Urz\u0105d sk\u0142ada\u0142 si\u0119 z 7 wydzia\u0142\u00f3w (s\u0105dowego, finansowego, inspekcji drogowej, propagandy partyjnej i pe\u0142nomocnika bankowego). Od czasu do czasu Greiser mieszka\u0142 w Zamku Cesarskim, kt\u00f3ry zosta\u0142 przemianowany na Zamek Niemiecki, mia\u0142 te\u017c will\u0119 w \u0141azarzu, gdzie obecnie mie\u015bci si\u0119 Radio Merkury. Pozna\u0144 by\u0142 tak\u017ce siedzib\u0105 rejencji, kt\u00f3rej biuro mie\u015bci\u0142o si\u0119 przy alei Niepodleg\u0142o\u015bci. Na czele rejencji sta\u0142 Standartenf\u00fchrer dr Wiktor B\u00f6ttcher, kt\u00f3ry podlega\u0142 bezpo\u015brednio wojewodzie.<\/p>\n\n\n\n

Narodowosocjalistyczna Niemiecka Partia Robotnicza jako g\u0142\u00f3wna partia w Poznaniu<\/h2>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Podczas okupacji bardzo wa\u017cn\u0105 rol\u0119 odgrywa\u0142a Narodowosocjalistyczna Niemiecka Partia Robotnicza (NSDAP), kt\u00f3rej siedziba mie\u015bci\u0142a si\u0119 w budynku urz\u0119du pocztowo-telegraficznego przy ulicy \u015awi\u0119tego Marcina. Jej struktura obejmowa\u0142a wiele organizacji, w tym Niemiecki Front Pracy, Urz\u0105d Zdrowia i Urz\u0105d Polityki Rasowej. Paramilitarnym od\u0142amem NSDAP by\u0142o tzw. Allegemeine SS wraz ze Sturmmabteilungen (SA), kt\u00f3rymi w Poznaniu dowodzi\u0142 f\u00fchrer Heinrich Hacke. Na obszarze Warthegau si\u0142y SA liczy\u0142y 10 000 \u017co\u0142nierzy, a w Poznaniu 2 000. SA wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142y z niemieck\u0105 policj\u0105, pomagaj\u0105c jej w przeprowadzaniu akcji, w tym wysiedle\u0144 ludno\u015bci polskiej. M\u0142odzie\u017c\u0105 niemieck\u0105, zrzeszon\u0105 w organizacji Hitlerjugend, dowodzi\u0142 Werner K\u00fcntz. Wszyscy jej cz\u0142onkowie brali udzia\u0142 w brutalnych atakach na Polak\u00f3w i \u017byd\u00f3w, niszczyli pomniki i tablice pami\u0105tkowe.<\/p>\n\n\n\n

Niemieckie formacje wojskowe i ich zbrodnie<\/h2>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

W Poznaniu znajdowa\u0142a si\u0119 r\u00f3wnie\u017c siedziba dow\u00f3dztwa 21. Okr\u0119gu Wojskowego, na czele kt\u00f3rego sta\u0142 Walther Petzel, kt\u00f3ra mie\u015bci\u0142a si\u0119 przy ulicy Solnej. Opr\u00f3cz jednostek wojskowych podlega\u0142y mu zak\u0142ady przemys\u0142owe pracuj\u0105ce na potrzeby armii. W stolicy Wielkopolski dzia\u0142a\u0142 tak\u017ce wywiad wojskowy Abwehrstelle, powo\u0142any przede wszystkim do walki ze szpiegostwem i sabota\u017cem. Jej komendantem by\u0142 major Erich Nehring, a nast\u0119pnie Heinrich Kestritz. Ponadto dow\u00f3dztwo 21. Okr\u0119gu Wojskowego posiada\u0142o trybuna\u0142 wojskowy, kt\u00f3ry rozpoznawa\u0142 sprawy o przest\u0119pstwa pope\u0142nione przez \u017co\u0142nierzy.<\/p>\n\n\n\n

Ludno\u015b\u0107 okupowanych teren\u00f3w bardzo ba\u0142a si\u0119 jednostek policyjnych, zw\u0142aszcza SS. W Warthegau podlega\u0142y one Greiserowi. Wkr\u00f3tce potem w Warthegau utworzone zosta\u0142o stanowisko Wy\u017cszego Dow\u00f3dcy SS, kt\u00f3ry pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 naczelnika policji w okr\u0119gach wojskowych i podlega\u0142 Reichsf\u00fchrerowi SS. 5 pa\u017adziernika 1939 roku Wilhelm Koppe zosta\u0142 dow\u00f3dc\u0105 SS i policji w Wartenlandzie. Jego nast\u0119pcami zostali Obergruppenf\u00fchrerzy SS Theodor Berkelmann i Heinz Reinefarth. Od 1939 roku policja w III Rzeszy podlega\u0142a G\u0142\u00f3wnemu Urz\u0119dowi Bezpiecze\u0144stwa Rzeszy. Sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z dw\u00f3ch wydzia\u0142\u00f3w: OrPo, czyli policji porz\u0105dkowej, oraz SiPo, czyli policji bezpiecze\u0144stwa. W sk\u0142ad tej drugiej wchodzi\u0142a policja kryminalna i S\u0142u\u017cba Bezpiecze\u0144stwa, a tak\u017ce gestapo. W Poznaniu mie\u015bci\u0142o si\u0119 ono w Domu \u017bo\u0142nierza przy ul. Niez\u0142omnych 1. Gestapo kierowa\u0142 SS-Sturmbannf\u00fchrer Helmut Bischoff. Gestapo by\u0142o odpowiedzialne za zwalczanie wszystkiego, co by\u0142o szkodliwe dla III Rzeszy, np. zdrada stanu, sabota\u017c, op\u00f3r czy ukrywanie broni.<\/p>\n\n\n\n

Nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c wspomnie\u0107 o paramilitarnej organizacji znanej jako Selbstschutz, kt\u00f3ra by\u0142a bardzo niebezpieczna dla Polak\u00f3w. By\u0142a ona podporz\u0105dkowana dow\u00f3dztwu OrPo. Formacja ta powsta\u0142a we wrze\u015bniu 1939 roku. Sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z Niemc\u00f3w znaj\u0105cych j\u0119zyk polski. Wszyscy jej cz\u0142onkowie brali udzia\u0142 w akcjach przeciwko Polakom, dokonywali jawnych zab\u00f3jstw, wysiedle\u0144 i przeszuka\u0144. W Poznaniu grup\u0105 t\u0105 dowodzi\u0142 Obersturmf\u00fchrer SS Wilhelm Stuwe. W mie\u015bcie znajdowa\u0142o si\u0119 r\u00f3wnie\u017c Centralne Dow\u00f3dztwo Selbstschutzu, na kt\u00f3rego czele sta\u0142 J\u00fcrgen Stroop. Nale\u017cy zauwa\u017cy\u0107, \u017ce cz\u0142owiek ten zlikwidowa\u0142 warszawskie getto w 1943 roku. Tym niemniej Stroop cieszy\u0142 si\u0119 dobr\u0105 reputacj\u0105 w III Rzeszy, poniewa\u017c bra\u0142 czynny udzia\u0142 w mordowaniu ludno\u015bci polskiej i \u017cydowskiej w Poznaniu, Gnie\u017anie i innych miastach. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kiedy armia polska zosta\u0142a pokonana w wojnie obronnej przeciwko III Rzeszy, po\u0142owa terytorium Polski zosta\u0142a zaj\u0119ta przez Niemc\u00f3w, a druga po\u0142owa przez Armi\u0119 Czerwon\u0105. W dniu 8 pa\u017adziernika 1939 roku Adolf Hitler wyda\u0142 dekret, kt\u00f3ry wszed\u0142 w \u017cycie 26 pa\u017adziernika, o w\u0142\u0105czeniu przedwojennych polskich wojew\u00f3dztw \u015bl\u0105skiego, pozna\u0144skiego, pomorskiego i innych do III Rzeszy. Na terenach […]<\/p>\n","protected":false},"author":298,"featured_media":4025,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[501],"tags":[1741,1750,1751,1744,1748,1702,1753,1740,1746,1739,1742,1749,1745,1738,1747],"moimportance":[104],"motype":[494],"moformat":[717],"class_list":{"0":"post-4114","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-o-burmistrzu","8":"tag-administracja-nazistowska","9":"tag-arthur-greiser","10":"tag-hitlerjugend-w-poznaniu","11":"tag-ii-wojna-swiatowa-poznan","12":"tag-nazistowska-policja-w-poznaniu","13":"tag-niemcy-w-poznaniu","14":"tag-niemieckie-formacje-w-poznaniu","15":"tag-nsdap-w-poznaniu","16":"tag-okupacja-poznania","17":"tag-poznanska-administracja-iii-rzeszy","18":"tag-poznanskie-getto","19":"tag-reichsgau-wartheland","20":"tag-selbstschutz-poznan","21":"tag-ss-i-gestapo-poznan","22":"tag-zbrodnie-wojenne-niemcow","23":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","24":"motype-eternal","25":"moformat-717"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4114","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/298"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4114"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4114\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4124,"href":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4114\/revisions\/4124"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4025"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4114"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4114"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4114"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=4114"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=4114"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/poznanyes.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=4114"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}