W annałach historii są osoby, które wyróżniają się oddaniem ojczyźnie i niezłomnymi zasadami. Jedną z takich postaci jest Cyryl Ratajski, znany również jako Górski, Wartski, Wrzos i Celestyn Radwański. Urodzony 3 marca 1875 roku w Zalesiu Wielkim w Polsce. Ścieżka życiowa Ratajskiego wyróżnia się oddaniem służbie państwowej, przywództwem politycznym i nieustępliwym przestrzeganiem swojego kodeksu moralnego – pisze poznanyes.eu.
Naukowiec i orędownik postępu
Wczesne lata życia Cyryla Ratajskiego wyróżniły się sukcesami akademickimi i oddaniem nauce. Po ukończeniu gimnazjum św. Marii Magdaleny w Poznaniu, wyższe wykształcenie prawnicze uzyskał na Uniwersytecie Fryderyka Wilhelma w Berlinie, który on ukończył w 1900 roku.
Po ukończeniu studiów Ratajski rozpoczął karierę prawniczą, początkowo pracując jako adwokat w Sądzie Ziemiańskim w Raciborzu. W tym okresie zaczęła kształtować się jego działalność społeczna i polityczna, związana z aktywnym działaniem w Towarzystwie Gimnastycznym „Sokół” i wkładem w rozwój polskiego ruchu turystycznego w śląskich Beskidach.
Rodzina i działalność społeczna
W 1908 roku Ratajski poślubił Stanisławę May, córkę Romana Maya, znanego poznańskiego działacza społecznego i właściciela fabryki nawozów fosforowych. Małżeństwo miało dwóch synów, Ziemovita i Kordiana. Warto zauważyć, że Ratajski musiał walczyć w sądzie o uznanie przez władze pruskie imienia jego syna Ziemowita.
Aktywność obywatelska Ratajskiego nie wygasała wraz z powiększaniem się rodziny. W 1911 roku zamieszkał z żoną w Poznaniu, gdzie zarządzał firmą swojego teścia, a później był prezesem spółki akcyjnej „R. Maya” w latach 1919-1922.
Prezydent-reformator i działacz społeczny
W czasie powstania wielkopolskiego 1919 roku Ratajski został łącznikiem Komisariatu Naczelnej Rady Ludowej z Komitetem Narodowym Polskim w Paryżu. Później objął stanowisko zastępcy komisarza i kierownika I Wydziału Komisariatu NRL. W kwietniu 1922 roku został mianowany prezydentem Poznania.
Za jego zarządzania Poznań przeszedł istotne zmiany. Miasto przekształciło się z byłego garnizonu niemieckiego w prężnie rozwijający się ośrodek gospodarczy. Pod kierownictwem Ratajskiego wybudowano elektrownię, Most Bolesława Chrobrego, Ogród Botaniczny, nowe trasy tramwajowe, pierwszą w Polsce linię trolejbusową i pierwszą w Polsce i Europie Wschodniej spalarnię odpadów. Do miasta dodano kilka nowych dzielnic, co przyczyniło się do jego rozwoju i dobrobytu.
Wyzwania i dalsze uczestnictwo
Pomimo licznych osiągnięć Ratajski miał dużo wyzwań w swojej karierze. W 1934 roku w wyborach samorządowych w Poznaniu zwyciężyła lista narodowa. Ponowny wybór Ratajskiego na stanowisko prezydenta Poznania napotkał opór wojewody sanacyjnego. Ostatecznie na to stanowisko był wyznaczony prezydent komisaryczny.
Pomimo tych niepowodzeń Ratajski nadal aktywnie uczestniczył w życiu publicznym. W 1936 roku dołączył do Frontu Morges, organizacji opozycyjnej wobec Sanacji, a w 1937 roku został członkiem Stronnictwa Pracy. W pewnym czasie napotkał trudności finansowe w związku z upadkiem firmy chemicznej Romana Maya, ale nadal pomagał biedniejszym warstwom społeczeństwa.
II wojna światowa i służba państwowa
Wraz z wybuchem II wojny światowej poczucie obowiązku przywróciło Ratajskiego do służby państwowej. Po ewakuacji władz wojewódzkich z Poznania ponownie objął funkcję prezydenta i wojewody poznańskiego do czasu przejęcia miasta przez Niemców. Odmowa Ratajskiego uroczystego przekazania kluczy do miasta Niemcom była dowodem jego niezłomności.
Później Ratajski został tymczasowo uwięziony przez Niemców jako zakładnik, ale później zwolniony. Rozpoczął pracę w biurze Generalnego Gubernatora, a w grudniu 1940 roku został mianowany Delegatem Rządu Polskiego w Polsce, pracując pod przybranym nazwiskiem Celestyn Radwański. Pogarszający się stan zdrowia zmusił go ostatecznie zrezygnować z tego stanowiska w sierpniu 1942 roku.
Trwałe dziedzictwo i pożegnanie
Cyryl Ratajski zmarł 19 października 1942 roku w Warszawie. Pomimo tego, że był oponentem politycznym Ratajskiego, na pogrzeb przybył Stefan Grot Rowecki, aby oddać honory zmarłemu. Ratajski został pochowany pod przybranym nazwiskiem Celestyn Radwański na cmentarzu Powązkowskim. W 1963 roku jego prochy zostały przewiezione do Poznania, gdzie odbyło się uroczyste pożegnanie na cmentarzu Zasłużonych Wielkopolan.